Պայմանագրերի և համաձայնագրերի թարգմանություն. ինչ պետք է ուշադրություն դարձնել

Պայմանագրի թարգմանությունը այն աշխատանքներից է, որտեղ մեկ սխալ բառը կարող է փոխել կողմերի իրավունքներն ու պարտականությունները։ Եթե Ձեզ անհրաժեշտ է պայմանագրի թարգմանություն օտարերկրյա գործընկերոջ, բանկի կամ դատարանի համար, արժե նախօրոք իմանալ, թե ինչին ուշադրություն դարձնել և ինչ նյութեր տալ թարգմանչին։ Ստորև ներկայացնում ենք գործնական կետերը։ Իրավաբանական փաստաթղթերի ընդհանուր պատկերի համար կարող եք կարդալ նաև այս նյութը։

Ինչով է պայմանագիրը տարբերվում սովորական տեքստից

Պայմանագիրը գրական կամ գովազդային տեքստ չէ. այստեղ չկա «ազատ վերապատմում»։ Յուրաքանչյուր նախադասություն սահմանում է պարտավորություն, իրավունք, ժամկետ կամ պատասխանատվություն։ Այդ պատճառով թարգմանիչը աշխատում է երկու ուղղությամբ միաժամանակ՝ պահպանում է բնօրինակի իմաստը և հաշվի է առնում թիրախ լեզվով իրավաբանական խոսքի ընդունված ձևերը։

Պայմանագիրն ունի կայուն կառուցվածք, և թարգմանության մեջ այն պետք է պահպանվի.

• նախաբան և կողմերի տվյալներ (անվանումներ, ներկայացուցիչներ, հիմքեր);
• պայմանագրի առարկա և սահմանումներ;
• կողմերի իրավունքներ և պարտականություններ;
• գին, վճարման կարգ և ժամկետներ;
• պատասխանատվություն, տույժեր, ֆորսմաժոր;
• գաղտնիություն, վեճերի լուծում, գործողության ժամկետ;
• կողմերի հասցեներ, բանկային տվյալներ, ստորագրություններ և հավելվածներ։

Կետերի համարակալումը և հղումները («տես կետ 4.2») պետք է մնան նույնը, քանի որ փաստաթղթի ներսում հղումները կապում են հոդվածները միմյանց հետ։

Սահմանված եզրույթներ և միասնական տերմինաբանություն

Շատ պայմանագրեր սկսվում են սահմանումների բաժնով՝ «Գնորդ», «Մատակարար», «Ապրանք», «Գաղտնի տեղեկատվություն» և այլն։ Այդ եզրույթները հետո հանդիպում են տասնյակ անգամ, հաճախ մեծատառով։ Կանոնը պարզ է. նույն հասկացությունը ամբողջ տեքստում թարգմանվում է նույն բառով։ Եթե մի տեղ գրված է «Կատարող», մյուս տեղում՝ «Ծառայություն մատուցող», ընթերցողը կարող է կարծել, որ խոսքը երկու տարբեր անձանց մասին է։

Լավ պրակտիկա է մինչև թարգմանությունը կազմել փոքր բառարան՝ առանցքային եզրույթների ցանկ։ Եթե ընկերությունը նախկինում արդեն օգտագործել է որոշակի ձևակերպումներ (օրինակ՝ մյուս պայմանագրերում կամ կայքում), ուղարկեք դրանք թարգմանչին։ Այդպես նոր փաստաթուղթը կհամապատասխանի նախորդներին։

Թվեր, ամսաթվեր, արժույթ և տույժեր

Պայմանագրի ամենազգայուն մասը թվային տվյալներն են։ Դրանք պետք է ստուգել առանձնահատուկ ուշադրությամբ, ցանկալի է՝ երկու անգամ։

Մի փոքր անճշտություն, օրինակ՝ «մինչև» փոխարեն «սկսած» կամ ավելորդ զրո գումարի մեջ, կարող է հանգեցնել լուրջ վեճի։ Ուստի պայմանագրի թարգմանությունից հետո երկու կողմերի համար էլ ցանկալի է համեմատել թվերը բնօրինակի հետ։

Երկլեզու պայմանագրեր. որ տարբերակն է գերակա

Միջազգային համագործակցության մեջ հաճախ կազմվում է մեկ փաստաթուղթ երկու լեզվով՝ կողք կողքի սյունակներով կամ հաջորդաբար։ Այստեղ կարևոր է պայմանագրի այն կետը, որը սահմանում է, թե վեճի դեպքում որ լեզվի տարբերակն է գերակայում։ Սովորաբար գերակա է նշվում մեկ լեզու, երբեմն էլ՝ երկուսը հավասարազոր են։ Ինչպես է դա գործում կոնկրետ դեպքում, կախված է պայմանագրի տեսակից և կիրառելի իրավունքից, ուստի այս հարցը խորհուրդ ենք տալիս քննարկել իրավաբանի հետ։

Թարգմանչի տեսանկյունից կարևոր է հետևյալը. եթե թարգմանվում է արդեն ստորագրված կամ ստորագրվող երկլեզու փաստաթղթի երկրորդ տարբերակը, այն պետք է լինի հնարավորինս ճշգրիտ, այլ ոչ թե «գեղեցիկ»։ Բնօրինակի անհստակ ձևակերպումը թարգմանիչը չպետք է «ուղղի» իր նախաձեռնությամբ. եթե տեսնում է հակասություն, նա դա նշում է, և հարցը լուծում են կողմերը։

Գաղտնիություն և տվյալների փոխանցում

Պայմանագրերը հաճախ պարունակում են առևտրային գաղտնիք՝ գներ, հաճախորդների ցանկ, տեխնիկական պայմաններ։ Պատվիրելուց առաջ արժե հստակեցնել, թե ով կտեսնի փաստաթուղթը, ինչպես այն կփոխանցվի և կպահվի։ Գաղտնիության պայմանների մասին կարող եք նախապես գրել մեզ կապի էջով։ Եթե փաստաթղթի մեջ կան անձնական տվյալներ կամ արդեն գործող գաղտնիության պայմանագիր (NDA), նշեք դա պատվերի հետ։ Գաղտնիության և որակի ստուգման մասին ավելի մանրամասն խոսում ենք առանձին հոդվածում՝ իրավաբանական թարգմանության պատվերի մասին։

Ինչ ուղարկել թարգմանչին

Որքան լիարժեք փաթեթ տրամադրեք, այնքան ճշգրիտ կլինի արդյունքը և այնքան քիչ հարցեր կծագեն։ Խորհուրդ ենք տալիս հետևյալ հերթականությունը.

1. Ուղարկեք վերջնական տարբերակը (ոչ թե նախագիծը՝ փոփոխություններով). եթե նախագիծն է, նշեք դա։
2. Կցեք բոլոր հավելվածները, ցանկերը, առանձին համաձայնագրերը և լրացումները։
3. Տվեք սկանավորված պատճենի լավ որակով ֆայլ, որտեղ տեսանելի են ստորագրությունները, կնիքները և ձեռագիր նշումները։
4. Նշեք թիրախ լեզուն և նպատակը (գործընկեր, բանկ, դատարան, հանրային մարմին)։
5. Ուղարկեք առկա բառարանը կամ նախորդ թարգմանությունները, եթե այդպիսիք կան։
6. Նշեք, արդյոք անհրաժեշտ է նոտարական հաստատում, և արագությունը՝ սովորական թե էքսպրես։

Հայերեն-անգլերեն և հայերեն-ռուսերեն տերմինաբանական թակարդներ

Հայկական և օտար իրավական համակարգերի հասկացությունները միշտ չէ, որ համընկնում են։ Օրինակներ, որոնց պետք է ուշադիր լինել.

• անգլերեն «shall», «may», «must» բայերը տարբեր աստիճանի պարտադրանք են արտահայտում, և հայերեն «պետք է», «իրավունք ունի», «կարող է» ձևերի ընտրությունը փոխում է իմաստը;
• ընկերությունների կազմակերպաիրավական ձևերը (ՍՊԸ, ԲԲԸ և այլն) օտար լեզվով ունեն մոտավոր համարժեքներ, և ընտրված տարբերակը պետք է համաձայնեցնել ստացող կողմի հետ;
• ռուսերեն և հայերեն իրավաբանական խոսքում նույնական թվացող բառերը երբեմն ունեն տարբեր շեշտադրում, և պայմանագրի տեսակից կախված նույն եզրույթը կարող է տարբեր իրավական իմաստ ունենալ;
• միջազգային պայմանագրերի «կաղապար» ձևակերպումները (force majeure, indemnity, warranty) պահանջում են իրավաբանական համարժեքի ճշգրիտ ընտրություն, ոչ թե բառացի թարգմանություն։

Լեզվական զույգերի մասին առանձին տե՛ս՝ հայերեն-անգլերեն և հայերեն-ռուսերեն թարգմանության էջերը։

Ինչ է անում և ինչ չի անում թարգմանիչը

Թարգմանիչը փոխանցում է փաստաթղթի բովանդակությունը մեկ լեզվից մյուսը։ Նա չի խմբագրում պայմանագրի իրավական կառուցվածքը, չի առաջարկում նոր պայմաններ և չի գնահատում, թե արդյոք կետերը բարենպաստ են Ձեզ համար։ Դա իրավաբանի գործն է։ Եթե թարգմանության ընթացքում նկատվում է ակնհայտ տառասխալ, հակասություն կետերի միջև կամ բացակայող հավելված, թարգմանիչը կարող է դա նշել, որպեսզի Դուք լուծեք հարցը կողմի հետ մինչև ստորագրելը։

Նաև արժե իմանալ, որ թարգմանության արդյունքում պայմանագրի ձևաչափը նույնպես կարևոր է. աղյուսակները, ստորագրության դաշտերը, վերնագրերն ու համարակալումը պետք է մնան ընթեռնելի, որպեսզի երկու տարբերակները կողք կողքի համեմատելը հեշտ լինի։ Սա հատկապես օգտակար է երկար պայմանագրերի դեպքում, որտեղ տասնյակ էջերի մեջ պետք է արագ գտնել որոշակի կետ։

Ինչ է անում և ինչ չի անում թարգմանիչը

Թարգմանիչը փոխանցում է փաստաթղթի բովանդակությունը մեկ լեզվից մյուսը։ Նա չի խմբագրում պայմանագրի իրավական կառուցվածքը, չի առաջարկում նոր պայմաններ և չի գնահատում, թե արդյոք կետերը բարենպաստ են Ձեզ համար։ Դա իրավաբանի գործն է։ Եթե թարգմանության ընթացքում նկատվում է ակնհայտ տառասխալ, հակասություն կետերի միջև կամ բացակայող հավելված, թարգմանիչը կարող է դա նշել, որպեսզի Դուք լուծեք հարցը կողմի հետ մինչև ստորագրելը։

Նաև արժե իմանալ, որ թարգմանության արդյունքում պայմանագրի ձևաչափը նույնպես կարևոր է. աղյուսակները, ստորագրության դաշտերը, վերնագրերն ու համարակալումը պետք է մնան ընթեռնելի, որպեսզի երկու տարբերակները կողք կողքի համեմատելը հեշտ լինի։ Սա հատկապես օգտակար է երկար պայմանագրերի դեպքում, որտեղ տասնյակ էջերի մեջ պետք է արագ գտնել որոշակի կետ։

Վերանայում ստորագրելուց առաջ և արժեքը

Լավ սովորույթ է թարգմանված պայմանագիրը ստորագրումից առաջ տալ մեկ այլ մասնագետի՝ թեկուզ իրավաբանին կամ երկլեզու աշխատակցին, որ համեմատի բանալի կետերը՝ գին, ժամկետ, տույժ, լուծում, գաղտնիություն։ Այդ քայլը կարճ է, բայց խնայում է ժամանակ ու նյարդեր։

Գնի մասին. մեր թարգմանության արժեքն սկսվում է 3,000 ֏-ից մեկ էջի համար (1800 նիշ)՝ ռուսերեն, 2,500 ֏-ից՝ անգլերեն, իսկ իրավաբանական թեմայի համար ավելացվում է +30%։ Նվազագույն պատվերը 2,500 ֏ է։ Ստույգ գումարը կտեսնեք գնահատման հաշվիչում, իսկ եթե ժամկետը սեղմ է, կարող եք ընտրել 24-ժամյա էքսպրես (+50%)։ Ծառայությունների ամբողջ ցանկը տես իրավաբանական թարգմանության էջում։ Եթե պայմանագիրը կապված է բիզնես բացելու հետ, օգտակար կլինի նաև հիմնադիր փաստաթղթերի մասին հոդվածը։

Հաճախ տրվող հարցեր

Կարո՞ղ եմ պայմանագրի թարգմանությունը պատվիրել մինչև այն ստորագրելը

Այո, դա նույնիսկ խորհուրդ է տրվում։ Եթե պայմանագրի տեքստը դեռ քննարկվում է, թարգմանությունը կօգնի օտարալեզու գործընկերոջը հասկանալ պայմանները։ Միայն համոզվեք, որ թարգմանչին եք ուղարկում վերջնական կամ գրեթե վերջնական տարբերակը, այլապես փոփոխությունների համար կպահանջվի լրացուցիչ աշխատանք։

Ո՞ր տարբերակն է գերակա երկլեզու պայմանագրում

Դա որոշում են կողմերը, և սովորաբար այն նշվում է պայմանագրի առանձին կետում։ Գործող կարգավորումները կախված են պայմանագրի տեսակից և կիրառելի իրավունքից, ուստի հարցը պետք է հստակեցնել իրավաբանի հետ։ Թարգմանիչը չի փոխում պայմանագրի բովանդակությունը, այլ ճշգրիտ փոխանցում է գրվածը։

Պե՞տք է թարգմանել նաև հավելվածները և հավելումները

Եթե հավելվածները պայմանագրի անբաժանելի մասն են, դրանք նույնպես պետք է թարգմանվեն. գները, ժամկետները և տեխնիկական պահանջները հաճախ գտնվում են հենց հավելվածներում։ Թարգմանիչը պետք է տեսնի ամբողջ փաթեթը, որպեսզի եզրույթները համաձայնեցված լինեն։

Պայմանագրի թարգմանությունը նոտարական կերպով հաստատվա՞ծ է

apostil.am-ը նոտար չէ, և մեր թարգմանությունը նոտարական չէ, եթե այն առանձին չեք պատվիրել։ Նոտարական հաստատումը կարող ենք կազմակերպել որպես լրացուցիչ ծառայություն (+6,000 ֏)։ Նախապես հարցրեք ստացող կողմին, թե արդյոք դա պահանջվում է։

Որքա՞ն է արժե պայմանագրի թարգմանությունը

Գինը կախված է լեզվից և ծավալից. ռուսերենի համար սովորական էջը (1800 նիշ) սկսվում է 3,000 ֏-ից, անգլերենի համար՝ 2,500 ֏-ից։ Իրավաբանական թեմայի համար կիրառվում է +30% հավելավճար։ Ստույգ գումարը կտեսնեք հաշվիչում։

Պատրաստ եք պատվիրել՞ Բեռնեք փաստաթուղթը և հաշվեք արժեքը հաշվիչով կամ կապվեք մեզ հետ, և մենք կպատասխանենք Ձեր հարցերին։

Google-ում որոնում են նաև. paymanagri targmanutyun, paymanagrer targmanutyun Yerevan, hamadzaynagri targmanutyun, contract targmanutyun, paymanagir hayerenic angleren