Շուկայագիտական հետազոտությունների թարգմանություն

Շուկայագիտական հետազոտության թարգմանությունը պահանջվում է, երբ միջազգային ընկերությունը ցանկանում է հասկանալ հայաստանյան սպառողին, կամ երբ հայկական ընկերությունը իր տվյալները ներկայացնում է արտասահմանյան գործընկերոջը կամ ներդրողին։ Նման փաստաթղթում թվերն ու դրանց մեկնաբանությունը նույնքան կարևոր են, որքան տեքստը, ուստի սխալ ձևակերպված մեկ նախադասությունը կարող է փոխել եզրահանգման իմաստը։ Այս հոդվածում քննարկում ենք, թե ինչն է առանձնահատուկ նման փաստաթղթերի մեջ և ինչպես պատրաստվել պատվերին։

Ինչ փաստաթղթեր են մտնում շուկայագիտական հետազոտության փաթեթի մեջ

Հետազոտությունը հազվադեպ է լինում մեկ ֆայլ։ Սովորաբար թարգմանության են ներկայացվում մի քանի տարբեր տիպի նյութեր, և յուրաքանչյուրն ունի իր առանձնահատկությունները.

• վերջնական հաշվետվություն՝ ամփոփագիր, հիմնական եզրահանգումներ, առաջարկություններ.
• հարցաշարեր՝ քանակական հարցումների համար, պատասխանների սանդղակներով և անցումային կանոններով.
• հարցազրույցների ուղեցույցներ և ֆոկուս-խմբերի սղագրություններ՝ բանավոր խոսքի ձայնագրված տեքստեր.
• վերլուծական ներկայացումներ (PowerPoint)՝ կարճ ձևակերպումներով, գրաֆիկներով և դիագրամներով.
• տվյալների աղյուսակներ՝ խաչաձև աղյուսակներ, սեգմենտների բաշխումներ.
• մեթոդաբանության նկարագրություն՝ ընտրանքի ձևավորում, դաշտային աշխատանքի ժամկետներ, տվյալների մշակման եղանակ։

Պատվեր տալուց առաջ արժե որոշել, թե որ մասն է իսկապես անհրաժեշտ թարգմանել։ Օրինակ՝ օտարերկրյա պատվիրատուին հաճախ բավական է հաշվետվության ամփոփագիրը և մեթոդաբանությունը, իսկ հարցաշարը թարգմանվում է առանձին՝ դաշտային աշխատանքի համար։

Հարցաշարերի թարգմանություն. իմաստի պահպանումը համադրելիության համար

Եթե նույն հարցումն անցկացվում է մի քանի երկրում կամ տարբեր տարիներին, հարցերի ձևակերպումը պետք է պահպանի նույն իմաստը։ Հակառակ դեպքում արդյունքները հնարավոր չի լինի իրար հետ համեմատել. պատասխանների տարբերությունը կարող է բացատրվել ոչ թե իրական տարբերությամբ, այլ ձևակերպման տարբերությամբ։ Այդ պատճառով հարցաշարի թարգմանիչը չպետք է «գեղեցկացնի» տեքստը, չպետք է ավելացնի բացատրություններ կամ հեռացնի ինչ-որ բառ։

Ահա այն կետերը, որոնց վրա հատուկ ուշադրություն ենք դարձնում.

• պատասխանի սանդղակներ. «լիովին համաձայն եմ» … «բոլորովին համաձայն չեմ» շարքի բոլոր աստիճանները պետք է ունենան միանման հեռավորություն և չշփոթվեն միմյանց հետ.
• ժամանակային հղումներ. «վերջին 30 օրվա ընթացքում» և «վերջին ամսվա ընթացքում» նույնը չեն.
• երկակի հարցեր. եթե բնօրինակում հարցը տալիս է մեկ բան, թարգմանությունը չպետք է այն դարձնի երկու հարց.
• անցումային հրահանգներ. «Եթե պատասխանել եք 3, անցեք հարց 7-ին» կառուցվածքները պետք է մնան ճշգրիտ, հակառակ դեպքում հարցազրուցավարը կշեղվի սցենարից.
• բրենդների և կատեգորիաների անուններ. դրանք սովորաբար չեն թարգմանվում, այլ պահպանվում են բնօրինակի ձևով։

Եթե հետազոտող ընկերությունն օգտագործում է հակադարձ թարգմանության (back-translation) մեթոդը, կարող ենք համաձայնեցնել աշխատանքի այդ ձևաչափը ևս. նախապես նշեք այդ մասին պատվերի մեջ։

Գրաֆիկներ, աղյուսակներ և տվյալների պիտակներ

Վերլուծական ներկայացումներում տեքստի զգալի մասը գտնվում է գրաֆիկների ներսում՝ առանցքների անվանումներ, լեգենդներ, ստորագրություններ, տողատակեր։ Եթե ֆայլը ստացվել է որպես պատկեր կամ սկանավորված PDF, այդ տեքստը հնարավոր չէ ուղղակի փոխարինել, և դիզայնը պետք է վերակառուցվի։ Լավագույն տարբերակն է ուղարկել աշխատանքային ֆայլը (PowerPoint, Excel, Word), որպեսզի թարգմանված տեքստը տեղադրվի նույն տեղում։

Առանձին ուշադրություն են պահանջում թվային նշումները։ Տասնորդական բաժանարարը կարող է լինել կետ կամ ստորակետ, հազարավորների բաժանարարը՝ բացատ, ստորակետ կամ կետ, իսկ տոկոսի նշանը որոշ լեզուներում գրվում է թվից առանձին։ Մենք պահպանում ենք տվյալների արժեքը անփոփոխ, իսկ ձևաչափը համաձայնեցնում ենք Ձեզ հետ։ Ընտրանքի չափի նշումները (օրինակ՝ n=800) և տողատակերի բացատրությունները թարգմանվում են նույն կանոններով, ինչ հիմնական տեքստը։

Վիճակագրական և մեթոդաբանական տերմինոլոգիա

Հայերենում շուկայագիտության և վիճակագրության տերմինների մի մասը դեռ միասնական չէ. նույն հասկացությունը տարբեր աղբյուրներում կարող է անվանվել տարբեր կերպ։ Ահա մի քանի հաճախ հանդիպող տերմիններ և դրանց սովորաբար կիրառվող տարբերակները (վերջնական ընտրությունը համաձայնեցվում է պատվիրատուի հետ).

Եթե Ձեր ընկերությունն արդեն ունի իր բառարանը կամ նախորդ հետազոտությունների թարգմանված տարբերակները, ուղարկեք դրանք։ Դա ապահովում է, որ նոր հաշվետվությունը կարդացվի որպես նախորդների շարունակություն։

Լոկալիզացիա, թե բառացի թարգմանություն

Շուկայագիտական նյութերի մեջ հաճախ հանդիպում են օրինակներ, արտահայտություններ և համեմատություններ, որոնք հասկանալի են միայն բնօրինակի երկրում։ Բառացի թարգմանությունը այդպիսի վայրերում դառնում է անբնական, իսկ լոկալիզացիան՝ օրինակի հարմարեցումը հայաստանյան համատեքստին, կարող է փոխել հետազոտության բովանդակությունը։ Մեր մոտեցումը հետևյալն է.

• հարցաշարերում և մեթոդաբանության մեջ աշխատում ենք հնարավորինս մոտ բնօրինակին, որպեսզի պահպանվի համադրելիությունը.
• վերլուծական մեկնաբանություններում և ամփոփագրերում թույլատրելի է բնական հայերեն ձևակերպումը, եթե իմաստը չի փոխվում.
• եթե որևէ օրինակ կամ հղում պահանջում է հարմարեցում, մենք դա նշում ենք մեկնաբանությամբ և թողնում ենք որոշումը Ձեզ։

Առանձին նշենք սղագրությունների մասին. ձայնագրությունից պատրաստված տեքստերը հաճախ պարունակում են կիսատ նախադասություններ, կրկնություններ և խոսակցական արտահայտություններ։ Մենք դրանք թարգմանում ենք այնպես, որ խոսողի միտքը պահպանվի, բայց չստեղծվի արհեստական, «խմբագրված» խոսք, քանի որ վերլուծաբանի համար կարևոր է հարցվողի իրական ձևակերպումը։ Անհասկանալի կամ ձայնագրության մեջ վատ լսվող հատվածները նշում ենք առանձին, իսկ դրանց մեկնաբանությունը թողնում ենք հետազոտողին։

Գաղտնիություն և հարցվողների տվյալներ

Շուկայագիտական հետազոտությունը հաճախ պարունակում է ընկերության ռազմավարական տվյալներ, գնագոյացման մոդելներ կամ դեռևս չհրապարակված արտադրանքի նկարագրություններ։ Սղագրություններում կարող են լինել նաև հարցվողների անձնական տվյալներ։ Նման ֆայլերն ուղարկելուց առաջ խորհուրդ ենք տալիս հեռացնել այն, ինչ թարգմանության համար պետք չէ (օրինակ՝ հեռախոսահամարներ և անուններ, եթե դրանք առանձին աղյուսակում են), և նշել, թե որ մասերն են խիստ գաղտնի։ Գաղտնիության պայմանները կարող ենք համաձայնեցնել պատվերից առաջ՝ կապ էջի միջոցով։

Ինչ սխալներ են հաճախ հանդիպում նման թարգմանություններում

Փորձը ցույց է տալիս, որ շուկայագիտական նյութերի թարգմանության խնդիրները սովորաբար կրկնվում են։ Դրանք իմանալը օգնում է կանխել դրանք ավելի վաղ փուլում.

• տերմինների անհամապատասխանություն. եթե հաշվետվության սկզբում «հարցվող» է գրված, իսկ վերջում՝ «ռեսպոնդենտ», ընթերցողը կարող է կարծել, թե խոսքը երկու տարբեր խմբերի մասին է.
• թվերի և տեքստի անհամապատասխանություն. գրաֆիկում 42% է, իսկ տեքստում՝ 24%. թարգմանության ընթացքում նման անճշտությունը պետք է նկատվի և նշվի, այլ ոչ թե լուռ ուղղվի.
• կրճատումների չբացատրված օգտագործում. NPS, CAWI, CATI, B2B և նման կրճատումները պետք է կամ պահպանվեն բնօրինակով՝ առաջին հիշատակման ժամանակ բացատրությամբ, կամ թարգմանվեն միասնական ձևով.
• եզրահանգումների թուլացում կամ ուժեղացում. «հավանաբար» բառը, «նշանակալի» և «վիճակագրորեն նշանակալի» արտահայտությունները նույն իմաստը չունեն, և դրանք փոխարինելը կարող է փոխել հետազոտության արդյունքի ընկալումը.
• կրկնակի թարգմանություն. եթե նույն հարցաշարն արդեն թարգմանվել է նախորդ տարի, նոր թարգմանիչը պետք է ստանա այդ տարբերակը, որպեսզի չստեղծվեն երկու տարբեր ձևակերպումներ։

Մեծ ծավալի դեպքում խորհուրդ ենք տալիս թարգմանությունը սկսել հարցաշարից և մեթոդաբանությունից, համաձայնեցնել տերմինները, և միայն դրանից հետո անցնել հաշվետվության մնացած մասերին։ Այդպիսով հետագա խմբագրումները նվազագույն կլինեն, իսկ ամբողջ փաթեթը կմնա միասնական։

Եթե հետազոտությունը պետք է հրապարակվի կամ ներկայացվի հանրությանը, խորհուրդ ենք տալիս լրացուցիչ խմբագրում կատարել հայերեն տարբերակի վրա՝ նախքան վերջնական տարբերակի հաստատումը։ Այդպես տեքստը կլինի ոչ միայն ճշգրիտ, այլև ընթերցողի համար հարմար, իսկ թվերն ու եզրահանգումները կմնան անփոփոխ։

Ինչպես պատվիրել և ինչ արժե

1. Ուղարկեք ֆայլերը աշխատանքային ձևաչափով և նշեք, թե որ մասերն են թարգմանության ենթակա.
2. նշեք լեզվական զույգը և նպատակը՝ ներքին օգտագործում, պատվիրատուին ներկայացում, դաշտային աշխատանք.
3. ուղարկեք, եթե կա, տերմինաբանական բառարան կամ նախորդ թարգմանությունները.
4. համաձայնեցրեք ժամկետը. շտապ դեպքերում հասանելի է էքսպրես թարգմանությունը.
5. ստացեք թարգմանված ֆայլերը նույն ձևաչափով։

Արժեքը կախված է ծավալից և լեզվական զույգից. մեր գները սկսվում են 3,000 ֏-ից մեկ էջի (1800 նիշ) համար ռուսերենից, 2,500 ֏-ից՝ անգլերենից, իսկ թվերով ծանրաբեռնված փաստաթղթերն ու ճշգրիտ տերմինաբանությունը կարող են պահանջել ավելի մանրակրկիտ աշխատանք։ Ճշգրիտ գնի համար օգտվեք հաշվիչից։ Մեկ պատվերի նվազագույն գումարը 2,500 ֏ է։ Անգլերենից և հակառակ ուղղությամբ թարգմանության մասին ավելին՝ այստեղ։ Եթե հետազոտությունը վերաբերում է մարքեթինգային կամ բիզնես նյութերին, կարդացեք նաև մարքեթինգային նյութերի թարգմանության և բիզնես նախագծերի և տարեկան հաշվետվությունների մասին հոդվածները։ Սովորական թարգմանությունը նոտարական չէ. նոտարական վավերացումը կարող է կազմակերպվել լրացուցիչ (+6,000 ֏), սակայն հետազոտությունների համար դա սովորաբար չի պահանջվում։

Հաճախ տրվող հարցեր

Կարո՞ղ եք թարգմանել հարցաշարը այնպես, որ արդյունքները համադրելի մնան այլ երկրների հետ

Այո, հարցաշարերը թարգմանում ենք հնարավորինս մոտ բնօրինակին՝ առանց իմաստը «բարելավելու»։ Եթե Ձեր հետազոտող կազմակերպությունն ունի հատուկ պահանջներ (օրինակ՝ հակադարձ թարգմանություն), նշեք դրանք պատվերի մեջ։

Թարգմանո՞ւմ եք Excel աղյուսակները և PowerPoint ներկայացումները

Այո, եթե ուղարկեք աշխատանքային ֆայլերը, թարգմանված տեքստը կտեղադրվի նույն ձևաչափով։ Պատկերի կամ սկանի ձևով ֆայլերի դեպքում ձևավորումը կարող է պահանջել լրացուցիչ աշխատանք։

Ինչպե՞ս եք վարվում ֆոկուս-խմբերի սղագրությունների հետ

Սղագրությունները թարգմանում ենք՝ պահպանելով խոսողների նշանակումները և խոսքի բնույթը։ Աղոտ կամ անհասկանալի հատվածները նշում ենք առանձին՝ առանց կռահելու։

Տվյալների գաղտնիությունը ինչպե՞ս է ապահովվում

Նախքան պատվերը կարող ենք համաձայնեցնել գաղտնիության պայմանները։ Խորհուրդ ենք տալիս ֆայլերից հեռացնել այն անձնական տվյալները, որոնք թարգմանության համար անհրաժեշտ չեն։

Որքա՞ն է արժե հետազոտության հաշվետվության թարգմանությունը

Արժեքը կախված է ծավալից, լեզվական զույգից և ժամկետից։ Մոտավոր գինը կարող եք հաշվել հաշվիչի օգնությամբ, իսկ ճշգրիտ առաջարկի համար ուղարկեք ֆայլերը՝ կապի էջի միջոցով։

Եթե ունեք թարգմանության ենթակա հետազոտություն, հաշվեք մոտավոր արժեքը գնահատման էջում կամ գրեք մեզ կապի էջի միջոցով. կպատասխանենք և կառաջարկենք աշխատանքի ձևաչափ Ձեր նյութերի համար։

Google-ում որոնում են նաև. shukayagitakan hetazotutyun targmanutyun, hetazotutyan hashvetvutyun targmanutyun, harcaraqi targmanutyun, survey targmanutyun hayeren, targmanutyun Yerevan